احادیث درباره عید غدیر
1396/06/13

امام رضا (ع) فرمود : پدرم به نقل از پدرش (امام صادق (ع) ) نقل کرد که فرمود : روز غدیر در آسمان مشهورتر از زمین است. مصباح المتهجد


مولا علی (ع) : امروز ( عید غدیر ) روز بس بزرگی است . در این روز گشایش رسیده و منزلت ( کسانی که شایسته آن بودند ) بلندی گرفت و برهان های خدا روشن شد و از مقام پاک با صراحت سخن گفته شد و امروز روز کامل شدن دین و روز عهد و پیمان است. بحارالانوار جلد 97 صفحه 116


امام صادق (ع) : به خدا قسم اگر مردم فضیلت واقعی (( روز غدیر )) را می شناختند ، فرشتگان روزی ده بار با آنان مصاحفه میکردند و بخششهای خدا به کسی که آن روز را شناخته ، قابل شمارش نیست. مصباح المتهجد


امام صادق (ع) : روز غدیر خم در میان روزهای عید فطر و قربان و جمعه همانند ماه در میان ستارگان است. اقبال سید بن طاووس


امام صادق (ع) : هنگامی که روز قیامت برپا شود چهار روز به سرعت به سوی خدا میشتابد همانطور که عروس به حجله اش به سرعت میرود ، روز عید فطر و قربان و جمعه و روز غدیر خم. اقبال سید بن طاووس


رسول خدا (ص) در روز غدیر فرمود : ای مسلمانان ! حاضران به غایبان برسانند ، کسی را که به من ایمان آورده و مرا تصدیق کرده است ، به ولایت علی سفارش میکنم ، آگاه باشید ولایت علی ، ولایت من است ، و ولایت من ، ولایت خدای من است.این عهد و پیمانی بود از طرف پروردگارم که فرمان داد تا به شما برسانم. بحارالانوار جلد 37 صفحه 141 حدیث 35


امام صادق (ع) : عید غدیر ، روزی است که رسول خدا (ص) علی (ع) را به عنوان پرچمدار برای مردم برافراشت و فضیلت او را در این روز آشکار کرد و جانشین خود را معرفی کرد ، بعد به عنوان سپاسگذاری از خدای بزرگ آن روز را روزه گرفت و آن روز ، روز روزه داری و عبادت و طعام دادن و به دیدار برادران دینی رفتن است.آنروز روز کسب خشنودی خدای مهربان و به خاک مالیدن بینی شیطان است. وسائل الشیعه جلد 7 صفحه 328 ، ضمن حدیث 12


مولا علی (ع) ( در خطبه روز عید غدیر ) فرمود : وقتی که به همدیگر رسیدید همراه سلام ، مصاحفه کنید ، و در این روز به یکدیگر هدیه بدهید ، این سخنان را هرکه بود و شنید ، به آن که نبود برساند ، توانگر به سراغ مستمند برود ، و قدرتمند به یاری ضعیف ، پیامبر مرا به این چیزها امر کرده است. وسائل الشیعه جلد 7 صفحه 327


امام صادق (ع) : عید غدیر ، روز عبادت و نماز و سپاس و ستایش خداست و روز سرور و شادی است به خاطر ولایت ما خاندان که خدا بر شما منت گذارد و من دوست دارم که شما آن روز را روزه بگیرید. وسائل الشیعه جلد 7 صفحه 328 حدیث 13


امام صادق (ع) : عید غدیر ، روز عید و خوشی و شادی است و روز روزه داری به عنوان سپاس نعمت الهی است. وسائل الشیعه جلد 7 صفحه 326 حدیث 10


حسن بن راشد گوید : به امام صادق (ع) گفتم : آیا مسلمانان به جز آن دو عید ، عید دیگری هم دارند ؟ فرمود : بله ، بزرگترین و بهترین عید . گفتم کدام روز است ؟ فرمود : روزی که امیر مومنان علی (ع) به عنوان پرچمدار مردم منصوب شد.گفتم : فدایت شوم در آن روز سزاوار است ، چه کنیم ؟ فرمود : روزه بگیر و درود بر محمد و آل او بفرست و از ستمگران به آنان برائت بجوی ، زیرا پیامبران به جانشینان دستور می دادند که روزی را که جانشین انتخاب میشود ، عید بگیرند. مصباح المتهجد
امام صادق (ع) : ارزش عمل ( عبادت ) در روز عید غدیر برابر با هشتاد ماه است ، و شایسته است آن روز ذکر خدا و درود بر پیامبر (ص) زیاد شود ، و مرد بر خانواده خود توسعه دهد. وسائل الشیعه جلد 7 صفحه 325 حدیث 6


امام هادی (ع) به ابواسحاق فرمود : در روز غدیر پیامبر اکرم (ص) برادرش علی (ع) را بلند کرد و به عنوان پرچمدار ( و فرمانده ) مردم و پیشوای بعد از خودش معرفی کرد.ابواسحاق گفت : عرض کردم ، فدایت شوم راست فرمودی.به خاطر همین به زیارت و دیدار شما آمدم ، گواهی میدهم که شما حجت خدا بر مردم هستی. وسائل الشیعه جلد 7 صفحه 324 حدیث 3


امام رضا (ع) : کسی که در روز غدیر مومنی را دیدار کند ، خداوند هفتاد نور بر قبر او وارد میکند و قبرش را توسعه میدهد و هر روز هفتاد هزار فرشته قبر او را زیارت میکنند و او را به بهشت بشارت میدهند. اقبال الاعمال


امام صادق (ع) : روزه روز غدیر خم با روزه تمام عمر جهان برابر است.یعنی اگر انسانی همیشه زنده باشد و همه عمر را روزه بگیرد ، ثواب او به اندازه ثواب روزه عید غدیر است. وسائل الشیعه جلد 7 صفحه 324 حدیث 4


امام رضا (ع) : عید غدیر روز تبریک و تهنیت است.هریک به دیگری تبریک بگوید ، هر وقت مومنی برادرش را ملاقات کرد ، چنین بگوید : ((حمد و ستایش خدایی را که به ما توفیق چنگ زدن به ولایت امیرمومنان مولا علی (ع) را عطا کرد)) آری عید غدیر روز لبخند زدن به چهره مردم با ایمان است. اقبال الاعمال


ابو سعید گوید : در روز غدیر خم رسول خدا (ص) دستور داد : منادی ندا دهد که : برای نماز جمع شوید.بعد دست علی (ع) را گرفت و بلند کرد و فرمود : خدایا کسی که من مولای اویم پس علی هم مولای اوست ، خدایا دوست بدار کسی را که علی را دوست بدارد و دشمن بدار کسی را که با علی دشمنی کند. بحارالانوار جلد 37 صفحه 112 حدیث 4


رسول خدا (ص) : کسی که میخواهد زندگی و مرگش همانند من باشد و در بهشت جاودانه ای که پروردگارم به من وعده کرده ، ساکن شود ، ولایت علی بن ابی طالب (ع) را انتخاب کند ، زیرا او هرگز شما را از راه هدایت بیرون نبرده و به گمراهی نمی کشاند. الغدیر جلد 10 صفحه 278


جابربن عبدالله انصاری گوید : از رسول خدا (ص) شنیدم که به علی بن ابی طالب (ع) فرمود : ای علی ، تو برادر و وصی و وارث و جانشین من در میان امت من در زمان حیات و بعد از مرگ منی ، دوستدار تو دوستدار من و دشمن و کینه توز تو دشمن من است. امالی شیخ صدوق


امام باقر (ع) : اسلام بر پنج پایه استوار شده است : نماز ، زکات ، روزه ، حج و ولایت و به هیچ چیز به اندازه آنچه در روز غدیر به ولایت تاکید شده ، ندا نشده است. اصول کافی جلد 2 صفحه 21 حدیث 8


امام کاظم (ع) : ولایت علی (ع) در کتابهای همه پیامبران ثبت شده است و هیچ پیامبری مبعوث نشده ، مگر با میثاق نبوت محمد (ص) و امامت علی (ع). سفینة البحار جلد 2 صفحه 691


رسول خدا (ص) : ولایت علی بن ابیطالب (ع) ولایت خداست ، دوست داشتن او عبادت خداست ، پیروی کردن او واجب الهی است و دوستان او دوستان خدا و دشمنان او دشمنان خدایند ، جنگ با او ، جنگ با خدا و صلح با او ، صلح با خدای متعال است. امالی شیخ صدوق


امام باقر (ع) از پدر بزرگوارش امام صادق (ع) نقل کرده است که فرمود : شیطان دشمن خدا چهار بار ناله کرد : روزی که مورد لعن خدا واقع شد و روزی که به زمین هبوط کرد و روزی که پیامبر اکرم (ص) مبعوث شد و روز عید غدیر. قرب الاسناد


حضرت محمد (ص) : خداوند میفرماید : ولایت علی بن ابی طالب دژ محکم من است ، پس هرکس داخل قلعه من گردد ، از آتش دوزخم محفوظ خواهد ماند. جامع الاخبار صفحه 52 حدیث 7


رسول خدا (ص) : ای علی من شهر علمم و تو درب آن هستی ، به شهر جز از راه درب آن وارد نشوند ، تو پیشوای امت من و جانشین من در این شهری ، کسی که اطاعت تو کند سعادتمند است ، و کسی که تو را نافرمانی کند ، بدبخت است ، و دوستدار تو سود برده و دشمن تو زیان کرده است. جامع الاخبار صفحه 52 حدیث 9


امام صادق (ع) : سنگهای زیربنای اسلام سه چیز است : نماز ، زکات و ولایت که هیچ یک از آنها بدون دیگری درست نمیشود. اصول کافی جلد 2 صفحه 18


 امام باقر (ع) فرمود : چون جبرئيل بر رسول خدا (ص) در حجة ‌‌الوداع  با [ دستور] اعلان امر علي بن ‌ابيطالب (ع) فرود آمد [ و اين آيه را نازل كرد كه ] : « اي پيامبر آن چه از پروردگارت بر تو فرود آمده است [ به مردم ] برسان -تا آخر آيه - سوره مائده آیه 67 » فرمود : پيامبر سه روز [از ابلاغ اين امر الهي] درنگ نمود تا اين كه به جحفه رسيد و در آن جا نيز از بيم مردم دست او [ علي (ع) را به عنوان امام بعد از خود ] بالا نگرفت. چون در جحفه روز غدير در مكاني به نام مهيعه فرود آمد ، [براي اجتماع مردم] ندا در داد : نماز برپا مي‌شود. مردم جمع شدند و پيامبر(ص) فرمود : چه كسي از شما بر شما سزاوارتر است ؟ فرمود : با صداي بلند گفتند : خدا و پيامبرش. براي مرتبه دوم [اين سخن] را فرمود و آنان گفتند: خدا و پيامبرش. در مرتبه سوم نيز [اين سخن] را فرمود و آنان گفتند: خدا و پيامبرش. سپس دست علي(ع) را گرفت و فرمود: كسي كه من مولاي او هستم علي مولاي اوست. خدايا دوست بدار كسي كه او را دوست مي‌دارد و دشمن بدار كسي كه با او دشمني مي‌ورزد، ياري نما كسي كه او را ياري مي‌كند، واگذار كسي را كه به ياري او نشتابد؛ زيرا او از من است و من از او هستم و [منزلت] او در برابر من همانند منزلت هارون نسبت به موسي است، جز آن كه پيامبري بعد از من نيست. تفسير العياشي جلد 1 صفحه 332


 امام صادق (ع) فرمود : با فرود آمدن ولايت [ دستور اعلان ولايت اميرالمؤمنين (ع) ] رسول خدا (ص) در غدير خم فرمود : به علي (ع) با خطاب اميرالمؤمنين سلام كنيد. گفتند : آيا اين [دستور] از جانب خدا و پيامبرش است ؟ فرمود : آري بحق از جانب خدا و پيامبرش است. سپس فرمود : او امير مؤمنان است ، امام پرهيزگاران و پيشواي پيشاني ‌سپيدان است. روز قيامت خدا او را بر صراط مي‌نشاند و دوستانش را وارد بهشت مي‌كند و دشمنانش را وارد آتش[دوزخ]. و خداوند صاحب عزت و جلال [اين آيه را فرستاد]: « و سوگندها را پس از استواري آنها مشكنيد... _ سوره نحل آیه 91 » تفسير القمي جلد 1 صفحه 389


 اميرالمومنين علي (ع) فرمود : رسول خدا (ص) روز غدير خم [بر سر من] عمامه‌اي ( عمامه به منزلت قدرت و سلطنت {الهی} است ، بحارالانوار جلد 50 صفحه 30 ) نهاد و يك سوی آن را بر شانه‌ام افكند و فرمود: خداوند در روز [غزوه‌هاي] بدر و حنين مرا به فرشتگاني كه عمامه بر سر داشتند ياري نمود و اين عمامه حد فاصل ميان مسلمانان و مشركان است. شرح‌الاخبار في فضائل الائمةالاطهار (ع) جلد1 صفحه 321


 امام باقر (ع) فرمود : خداوند صاحب عزت و جلال ، پيامبرش را به ولايت علي (ع) فرمان داد و بر او [اين آيه را] فرو فرستاد : « جز اين نيست كه ولي شما خدا و پيامبر است - تا آخر آيه سوره مائده آیه 55 » و ولايت صاحبان امر [ائمه اطهار(ع)] را واجب فرمود. مردم نمي‌دانستند كه آن [ولايت] چيست. از اين رو خداوند محمد(ص) را فرمان داد تا ولايت را براي آنان تفسير كند، همان‌گونه كه نماز و زكات و روزه و حج را براي آنان تفسير كرد. چون آن [دستور به اعلام ولايت اميرالمومنين(ع)] از جانب خدا [فرود] آمد، سينه رسول خدا(ص) از آن به تنگ آمد و بيمناك شد كه [مردم] از دين خود برگردند و به تكذيب او بپردازند. پس سينه‌اش به تنگ آمد و به پروردگار عزيز و شكوهمندش بازگشت. و خداوند بر او وحي فرمود: «اي فرستاده، آنچه بر تو نازل شده است [به مردم] برسان و و اگر چنين نكني پيامبري او را نرسانده‌اي و خداوند تو را از [خطرات احتمالي] مردم نگاه مي‌دارد. سوره مائده آیه 67» [و از آن پس، پيامبر(ص)] فرمان خداوند را - كه يادش والاست - اظهار نمود و به [اعلان] ولايت علي (ع) در روز غديرخم قيام فرمود و نداي برپايي نماز را [براي تجمع مردم] سر داد و مردم حاضر را فرمان داد تا [ولايت اميرالمومنين(ع) را] به غايبان برسانند. تفسير الصافي جلد 2 صفحه 52 - 53


 امام صادق (ع) به نقل از پدران گرامي خود فرمود : چون رسول خدا (ص) علي (ع) را در روز غدير خم [به امامت و ولايت] منصوب نمود و فرمود هر كه من مولاي اويم علي مولاي اوست ، و اين رويداد در شهرها منتشر شد ، [مردي به نام] نعمان بن حرث فهري نزد پيامبر(ص) آمد و گفت : تو از جانب خدا ما را دستور دادي كه شهادت دهيم كه خدايي جز خداي يكتا نيست و اين كه تو پيامبر خدا هستي ، و نيز ما را به جهاد و حج و روزه و نماز و زكات فرمان دادي و ما [همه] اينها را از تو پذيرفتيم ، اما تو به اينها بسنده نكردي تا اينكه اين جوان را منصوب [به امامت و ولايت] كردي و گفتي : هر كه من مولاي اويم علي مولاي اوست. [حالا برايم بازگو كه] اين از جانب توست يا فرماني از جانب خداست ؟ فرمود : سوگند به خداي يكتايي كه جز او خدايي نيست، اين از جانب خداست. نعمان بن حرث از آن حضرت روي برگردانيد و گفت: خدايا اگر حقيقتاً اين [امر] از جانب توست، سنگي از آسمان بر ما فرود ببار! [چيزي نگذشت كه] خداوند سنگي بر سرش پرتاب كرد و او را بكشت، و خداي تعالي[اين آيه را] فرو فرستاد: « تقاضاكننده‌اي تقاضاي عذابي را كرد كه تحقق يافت. سوره معارج » تفسير مجمع‌البيان جلد 5 صفحه 352


 اميرالمؤمنين علي (ع) در يكي از خطبه‌هاي خود به نام خطبه‌الوسيله مي‌فرمايد : «رسول خدا (ص) عازم حجة‌الوداع شد ، تا اين كه به غديرخم رسيد. با دستور آن حضرت چيزي همانند منبر [از جهاز شتران] براي وي ساختند. سپس بر فراز آن رفت و دستم را گرفت [و بالا برد] تا بدانجا كه سپيدي زير بازوانش آشكار شد و با صداي بلند در آن اجتماع [عظيم] فرمود : كسي كه من مولاي اويم علي مولاي اوست؛ خدايا دوستدار او را ، دوست بدار و كسي را كه با او دشمني ورزد دشمن بدار. و [بدين گونه] ولايت خدا بر ولايت من و دشمني خدا بر دشمنان من قرار گرفت. و در آن روز خداي صاحب عزت و جلال [اين آيه را] فرو فرستاد : « امروز دينتان را برايتان كامل كردم و نعمتم را بر شما تمام ساختم و اسلام را [به عنوان] دين برايتان پسنديدم. سوره مائده آیه 3» پس ولايت من، كمال دين و خشنودي پروردگار بلند ياد [و مرتبه] ‌قرار گرفت.الكافي جلد 8 صفحه 27


 فرات [كوفي] گويد : از امام صادق (ع) پرسيدم : فدايت شوم ، آيا مسلمانان عيدي برتر از عيد فطر و قربان و روز جمعه و روز عرفه دارند ؟ فرمود: آري [عيدي دارند كه] برتر و بزرگتر و ارجمندترين آنها نزد خداي تعالي است ، و آن روزي است كه خداوند در آن دين را كامل كرد و بر پيامبرش [اين آيه را] فرو فرستاد: « امروز دين شما را كامل كردم و نعمتم را بر شما تمام گردانيدم و اسلام را [به عنوان] دين براي شما پسنديدم. سوره مائده آیه 3 » گفتم: آن چه روزي است؟ فرمود: هر يك از پيامبران بني‌اسرائيل كه مي‌خواست براي جانشين بعد از خود پيمان وصايت و پيشوايي برگيرد، روزي كه بدين كار اقدام مي‌كرد آن را روز عيد قرار مي‌داد، و آن [روز غدير] روزي است كه رسول خدا (ص) علي (ع) را پيشواي مردم قرار داد و درباره وي نازل شد آنچه [در شأن حضرتش] نازل شد و در آن [روز] دين را كامل كرد و نعمت را بر مؤمنان تمام گردانيد... . [فرات] گويد : گفتم : آن روز چه عملي سزاوارتر است كه انجام دهيم ؟ فرمود : آن ، روز عبادت و نماز و شكرگزاري و ستايش خداي تعالي است و [روز] شادماني به نعمت ولايت ماست كه خداوند به شما ارزاني داشته است ، و من دوست مي‌دارم كه آن روز را روزه بگيريد. تفسير فرات الكوفي صفحه 118


 عمار بن حريز گويد : روز هجدهم ذيحجه خدمت امام صادق (ع) رسيدم و ملاحظه كردم كه ايشان روزه‌ دار هستند. آن حضرت فرمود : اين روزي بزرگ است كه خداوند حرمت آن را بر مؤمنان بزرگ شمرده ، دين را براي آنان در آن روز كامل و نعمت را بر آنان تمام كرده و عهد و ميثاقي را كه از آنان برگرفته تجديد كرده است. گفته شد : روزه اين روز چه ثوابي دارد ؟ فرمود : آن، روز عيد و شادماني و سرور است و [روز] روزه‌ گرفتن براي شكرگزاري خداي تعالي است و روزه آن با [روزه] شصت ماه از ماههاي حرام برابري مي‌كند... . مصباح المتهجد و سلاح المتعبد صفحه 680


 اميرالمؤمنين (ع) [ در ضمن حديثي طولاني در توصيف روز غدير] فرمود: امروز روزي است بلند مرتبه ، كه در آن گشايش روي داد و درجه‌ها بلند و دلايل آشكار گشت . و آن ، روز آشكارساختن مقام پيراسته [ امامت و ولايت ] است ، روز كمال دين است ، روز پيمان برگرفته‌ شده [در عالم زر] و روز شاهد و مشهود است ، روز آشكاري پيمانها از دورويي و ناباوري است ، روز بيان حقائق ايمان است ، روز خواري شيطان است ، روز دليل و برهان است ، اين روز جدايي است كه آن را دروغ مي‌پنداشتيد ، اين روز ساكنان عالم قدس است كه از آن رو گردانيد ، اين روز هدايت و روز آزمايش بندگان است ، روز راهنمايي طالبان [هدايت] است ، روز آشكارساختن چيزها [كينه‌ها]يي است كه در سينه‌ها نهفته و روز هويدا شدن امور ناپيداست... در برخورد با يكديگر [در اين روز] دست يكديگر را بفشاريد و نعمت [بزرگ ولايت] را به هم تبريك بگوييد و حاضر به غائب و شاهد به دورمانده [فضيلت اين روز را] برساند و توانگر از تهيدست و توانا از ناتوان دستگيري كند ، كه اينها را رسول خدا (ص) به من فرمان داده است. بحارالانوار جلد 97 صفحه 116 - 118


 محمدبن ابي نصر گويد : ما در محضر امام رضا (ع) بوديم و مجلس مالامال از مردم بود . صحبت از روز غدير به ميان آمد و برخي از مردم آن را انكار ورزيدند. امام رضا (ع) فرمود : پدرم از پدرش برايم روايت نمود كه : روز غدير در آسمان پرآوازه ‌تر از آن در زمين است - تا آنجا كه فرمود : اي فرزند ابي‌نصر، هر جا كه باشي ، روز غدير نزد [بارگاه] اميرالمؤمنين (ع) حضور ياب ، زيرا كه خداي تعالي [ در آن روز ] گناه شصت سال مرد و زن مؤمن و مسلمان را مي‌آمرزد و دو برابر آنچه را كه در ماه رمضان و شب قدر و شب [عيد] فطر [از عذاب دوزخ] رهايي بخشيده [از عذاب] مي‌رهاند. هر دِرهم كه در آن روز به برادران آگاهت [به مقام اميرالمؤمنين (ع)] ببخشي برابر با هزار درهم است. پس در اين روز بر برادرانت نيكي و احسان كن و هر مرد و زن مؤمني را [تا مي‌تواني] شادمان ساز... به خدا سوگند كه اگر مردم فضيلت اين روز را به حقيقت آن مي‌دانستند ، هر آينه فرشتگان هر روز ده مرتبه با ايشان مصافحه مي‌كردند و اگر بيم آن نداشتم كه سخن به درازا كشد ، از فضيلت اين روز [سخن مي‌گفتم] و از آنچه كه خداي صاحب عزت و جلال به كسي كه [حق] آن را بشناسد بخشيده است ، بدان گونه ياد مي‌كردم كه به شماره نيايد. مصباح المتهجد و سلاح المتعبد صفحه 680 - 681


 عماره بن جُوين عبدي گويد : روز هجدهم ذيحجه به خدمت امام صادق (ع) رسيدم... آن حضرت فرمود : در اين روز دو ركعت نماز وارد است كه در هر موقع روز مي‌توان آن را به جا آورد ، و وقت فضيلت آن نزديك ظهر است. و آن ساعتي است كه اميرالمؤمنين (ع) در غديرخم به مقام ولايت و امامت منصوب شد ، و اين از آن روست كه در آن وقت [مسلمانان] به منزل [غديرخم] نزديك شده بودند. پس كسي كه در آن هنگام دوركعت نماز گزارد و سپس به سجده رود و خداي عزوجل را صد مرتبه شكر كند و بعد از سربرداشتن از سجده اين دعا را بخواند «أللَّهُمَّ إنّيِ أسألُكَ بِأنَّ لَكَ الحَمدَ» - تا آخر دعا - سپس به سجده رود و صد مرتبه خدا را حمد كند و خداي عزوجل را صد مرتبه در حال سجده شكر گزارد ، ‌يقيناً او - كسي كه چنين كند - همانند كسي است كه در آن روز [روز غدير] حضور داشته و بر آن [ پيمان ولايت ] با رسول خدا (ص) بيعت نموده باشد ؛ و هم درجه با راستگويان است - همانان كه خدا و پيامبرش را در پذيرش ولايت مولايشان در آن روز تصديق كرده باشند ؛ و همانند كسي است كه در ركاب رسول خدا (ص) و اميرالمؤمنين و حسن و حسين (ع) شهيد شده باشد و همانند كسي است كه به زير پرچم قائم (عج) و در خيمه او از شريفان و نقيبان باشد. مستدرك الوسائل جلد 6 صفحه 275-276


 در دعاي بعد از نماز غدير از امام صادق (ع) روايت شده است كه فرمود : [ شهادت مي‌دهم ] شهادتي همراه با اخلاص به يگانگي تو، به اين كه تو خداي يگانه هستي كه جز تو خدايي نيست ، و اين كه محمد (ص) بنده و پيامبر توست و علي (ع) امير مؤمنان است ، و نيز آن كه اقرار به ولايت او تمامي توحيدت و اخلاص به يگانگيت و كمال دينت و تمام نعمت و فضلت بر همه آفريدگان و مردمانت است. زيرا تو گفتي و سخنت حق است كه : « امروز دين شما را كامل كردم و نعمتم را بر شما تمام ساختم و اسلام را براي شما[به عنوان] دين پسنديدم - سوره مائده آیه 3». خدايا تو را سپاس كه به واسطه او بر ما منت نهادي و [توفيق] اخلاص به وحدانيت خود را به ما بخشيدي و ما را به ولايت ولي هدايتگرت بعد از پيامبر بيم‌ دهنده ‌ات هدايت كردي و به سبب ولايت او اسلام را [به عنوان] ‌دين ما پسنديدي و نعمتت را بر ما تمام كردي ، آن ‌نعمتي كه [به سبب آن] عهد و پيمانت را بر ما تازه ساختي. تهذيب الاحكام جلد 3 صفحه 145


 از امام باقر (ع) از كلام خداي صاحب عزت و جلال پرسيده شد كه : « و به يقين ابليس گمان خود را درباره آنان محقق يافت كه همگي از او پيروي كردند ، جز گروه اندكي از مؤمنان سوره سبا آیه 20.» فرمود : خداوند پيامبرش را فرمان داد كه اميرالمؤمنين (ع) را به [پيشوايي] مردم منصوب دارد ، و آن كلام خداي صاحب عزت و جلال است كه : « اي پيامبر آنچه به تو - درباره علي (ع) - فرو فرستاده شده است، [به مردم] برسان و اگر چنين نكني، پيامبري او را انجام نداده‌اي سوره مائده آیه 67». در آن هنگام رسول خدا (ص) دست علي (ع) را در غديرخم گرفت و فرمود : كسي كه من مولاي او هستم، علي مولاي اوست. [در آن هنگام] شياطين خاك بر سر خود ريختند. شيطان بزرگ - كه لعنت خدا بر او باد - گفت : شما را چه مي ‌شود ؟ گفتند : اين مرد امروز گرهي بست كه تا روز قيامت هيچ انساني نمي‌تواند آن را بگشايد. شيطان به آنها گفت : هرگز! كساني كه پيرامون او هستند به من وعده‌اي داده‌اند كه هيچ‌گاه از آن تخلف نمي‌ورزند. در آن هنگام خداي سبحان اين آيه را فرو فرستاد : « و به يقين ابليس گمان خود را درباره آنان محقق يافت كه همگي از او پيروي كردند ، جز گروه اندكي از مؤمنان سوره سبا آیه 20 »، كه مقصود [از مؤمنان] ‌شيعيان اميرالمؤمنين (ع) است. تأويل الآيات الظاهره جلد2 صفحه 474


 به امام صادق (ع) گفته شد : آيا مؤمنان غير از عيد فطر و عيد قربان و روز جمعه عيد ديگري هم دارند ؟ فرمود : آري ، آنان عيدي دارند كه بزرگتر از اين است، و آن روزي است كه اميرالمؤمنين (ع) [به امامت و ولايت] منصوب شد و رسول خدا (ص) ولايت او را بر گردن مردان و زنان در غديرخم استوار كرد. گفته شد : آن چه روزي است ؟ فرمود : روزها متفاوت‌اند. سپس فرمود : آن ، روز هجدهم ذيحجه است ... و عمل در آن روز با عمل در هشتاد ماه برابري مي‌كند و سزاوارتر است كه در آن روز خداي عزوجل بسيار ياد شود و بر پيامبر (ص) درود بسيار فرستاده شود و مرد بر خانواده خود گشايش دهد. ثواب‌الاعمال صفحه 99


 سالم ابي محمد گويد : به امام باقر (ع) گفتم : مرا از ولايت [ اميرالمؤمنين (ع) ] كه جبرئيل از جانب پروردگار جهانيان در روز غدير فرود آورده است آگاه ساز. [امام باقر (ع) اين آيات را تلاوت] ‌فرمود : « روح الامين آن را فرود آورد، بر قلب تو، تا از بيم‌دهندگان باشي، به زبان عربي آشكار، و به تحقيق توصيف آن در كتابهاي پيشينيان نيز آمده است سوره شعراء آیه 193 - 196.» [آن گاه] فرمود : آن ، ولايت اميرالمؤمنين (ع) است. بحارالانوار جلد 36 صفحه 95


 محمود بن اسيد از فاطمه (س) پرسيد : آيا پيامبر (ص) قبل از رحلت خود به امامت علي (ع) تصريح كرده است ؟ فرمود : شگفتا ! آيا روز غديرخم را فراموش كردي ؟ گفتم : [بلي] چنين بوده است ، اما مرا به آنچه شما را بدان دانا كرد ، آگاه ساز. فرمود : خدا را گواه مي‌گيرم كه شنيدم فرمود : علي بهترين كسي است كه او را جانشين خود در ميان شما قرار مي‌دهم . او امام و جانشين پس از من است كه [پس از وي] دو نوه من [امام حسن و امام حسين (ع)] و نه نفر از فرزندان حسين (ع) كه اماماني نيك ‌سيرت‌اند [پيشوايي امت را عهده ‌دار] خواهند بود . اگر شما ايشان را پيروي كنيد ، آنان را هدايتگراني راه‌ يافته مي‌يابيد و اگر به مخالفت با آنان پردازيد ، به طور حتم تا روز قيامت در ميان شما اختلاف [جاري] خواهد بود . سپس فرمود : آگاه باشيد كه به خدا سوگند اگر حق را به شايستگانش وامي‌گذاشتند ، دو نفر درباره خدا اختلاف نمي‌كردند و [ائمة اطهار(ع)] يكي پس از ديگري وارث آن [مقام امامت] مي‌شدند ، تا اين كه نهمين امام از فرزندان حسين (ع) قيام كند، اما آنان با گواهي خود كساني را كه خدا آنان را مؤخر داشته است [و سزاوار مقام پيشوايي نبوده‌اند] مقدم داشتند و با آراي خود كساني را كه خدا آنان را مقدم شمرده است به عقب راندند و سخن خدا را نشنيدند كه گفت : «و پروردگارت هر چه را كه بخواهد مي‌آفريند و برمي‌گزيند و ايشان هيچ اختياري [در تعيين امام و پيشواي خود] ندارند سوره قصص آیه 68 ( در سوره احزاب آیه 36 آمده است : (( و ما کان لمومن الخیرة من امرهم)).» الصراط المستقيم جلد 2 صفحه 123


 امام صادق (ع) فرمود : مردم سخن رسول خدا (ص) را درباره علي بن ابيطالب (ع) در روز مشربه ( مشربه به محل نوشیدن و برگرفتن آب است ) امّ ابراهيم فراموش كردند ، همانگونه كه سخن آن حضرت را درباره وي در غديرخم به فراموشي سپردند. رسول خدا (ص) به همراه اصحاب در مشربه امّ ابراهيم بودند كه علي (ع) وارد شد. اصحاب براي وي جايي نگشودند ، پيامبر (ص) با مشاهده اين كه براي او جايي نگشودند ، فرمود : اي گروه مردم ، من در ميان شما زنده هستم و شما چنين به خانواده‌ام بي‌حرمتي مي‌كنيد ! آگاه باشيد كه به خدا قسم اگر من از شما پنهان گردم خداوند از شما پنهان نمي‌گردد. همانا راحتي و آسايش و مژده و بشارت از آن كسي است كه پيشوايي علي (ع) را پذيرا باشد و به او مهر ورزد و تسليم او و اوصياء و جانشينان او از فرزندانش باشد. و بر من واجب است كه اينان را وارد در شفاعت خود سازم ، زيرا كه آنان پيروان من هستند و كسي كه از من پيروي كند ، او از من است... امالي صدوق صفحه 98


 امام صادق (ع) فرمود : روزه ، روز غدير برابر با روزه تمامي عمر دنياست ، و اين به فرض آن است كه انساني در طول عمر دنيا زنده باشد و روزه گيرد [كه با روزه روز غدير] بهره ‌مند از ثواب آن خواهد شد. و روزه آن نزد خداي صاحب عزت و جلال در هر سال برابر با صد حج و صد عمره نيكو و مقبول است. آن [روز غدير] عيد بزرگ خداست و خداي عزوجل هرگز هيچ پيامبري را مبعوث نكرد مگر آنكه اين روز را عيد گرفت و حرمت آن را پاس داشت. نام آن در آسمان روز عهد معهود و در زمين روز ميثاق مأخوذ و جمع مشهود است... چون همديگر را [در اين روز] ‌ملاقات كنيد بگوييد : سپاس خداي را كه ما را به اين روز گرامي داشت و ما را از وفاداران به عهد و پيماني كه با ما بسته است قرار داد و نيز ما را از وفاداران به ميثاقي كه درباره ولايت واليان خود از ما گرفته است - همانان كه آيين داد و عدل او را برپامي‌دارند - قرار داد و ما را از منكران و تكذيب‌كنندگان روز جزا قرار نداد. التهذيب جلد 3 صفحه 143 - 144


 امام باقر (ع) فرمود : اسلام بر پنج [پايه] استوار شده است : نماز، زكات، روزه، حج، ولايت؛ و به چيزي همانند ولايت در روز غدير ندا داده نشده است. الكافي جلد 2 صفحه 21


 امام جعفر صادق (ع) از پدرش [امام باقر(ع)] روايت مي‌كند كه فرمود : شيطان دشمن خدا [در چهارزمان] چهار ناله سر داد: روزي كه مورد لعنت [خدا] واقع شد و روزي كه به زمين فرود آمد و روزي كه پيامبر (ص) برانگيخته شد و روز غدير. قرب الاسناد صفحه 10


 ابوسعيد خُدري گويد : چون اين آيه [اليوم اكملت لكم دينكم - مقصود آیه 3 سوره مائده است] بر رسول خدا (ص) فرود آمد ، فرمود : الله‌اكبر بر كامل ‌كردن دين و تمام ‌ساختن نعمت و خشنودي پرورگار به پيامبري من و ولايت علي بن ابيطالب (ع) پس از من و فرمود : كسي كه من مولاي اويم علي مولاي اوست. خدايا دوستدار او را دوست بدار و دشمن او را دشمن باش ، ياور او را ياري كن و كسي را كه واگذاردش واگذار. تفسیرمجمع البيان جلد 2 صفحه 159


 امام باقر (ع) درباره كلام خداي تعالي « امروز دين شما را كامل كردم و نعمتم را بر شما تمام ساختم سوره مائده آیه 3» فرمود : كامل شدن دين به ولايت علي بن ابیطالب (ع) تحقق يافت. تفسير فرات الكوفي صفحه 119


 اميرالمؤمنين (ع) در پايان حديثي طولاني فرمود : و به ولايت من خداوند دين اين امت را كامل و نعمت را بر آنان تمام كرده و اسلام ايشان را پسنديده است ، و آن به هنگام روز ولايت بود كه به حضرت محمد (ص) فرمود : اي محمد ، آنان را آگاه گردان كه امروز دينشان را كامل كردم و اسلام را بر ايشان برگزيدم و نعمتم را بر آنان تمام كردم. تمامي اينها از بخششهاي الهي است بر من. پس او را سپاس باد. تفسير نورالثقلين جلد 1 صفحه 590


 رسول خدا (ص) فرمود : ولايت علي بن ابيطالب (ع) ولايت خداست ، دوست‌ داشتن او عبادت خداست ، پيروي او واجب [از جانب] خداست ، دوستان او دوستان خدا و دشمنان او دشمنان خدايند ، پيكار با او پيكار با خداست و صلح با او صلح با خداي صاحب عزت و جلال است. امالي صدوق صفحه 36


 رسول خدا (ص) فرمود : آيا شما را به چيزي راهنمايي نكنم كه با راهيابي به آن هرگز به هلاكت و گمراهي نيفتيد ؟ گفتند : آري اي رسول خدا. فرمود : همانا امام و ولي شما علي بن ابيطالب (ع) است پس به ياري و پشتيباني او بپردازيد و خيرخواه او گرديد و وي را تصديق كنيد ، كه جبرئيل مرا بدان فرمان داده است. امالي صدوق صفحه 386


 امام باقر (ع) درباره كلام خداي تعالي كه مي‌ فرمايد : « هيچ‌گونه اختياري [ دربارة امر امامت ( تفسیر نورالثقلین جلد 1 صفحه 338 ) ] براي تو نيست سوره آل عمران آیه 128 » فرمود : چون خداوند پيامبرش را فرمان داد تا ولايت علي (ع) را اعلان كند درباره دشمني قومش با خود انديشه كرد - تا آنجا كه فرمود : - اين انديشه [دل] او را به تنگ آورد. خداوند خبر داد كه در اين باره او اختياري ندارد و امر آن [نازل] از جانب خداوند است كه علي (ع) را جانشين و ولي امر بعد از خود بگرداند - تا پايان حديث. اثبات الهداة جلد 2صفحه 135


 يعلي بن مره گويد : از پيامبر (ص) شنيدم كه به علي بن ابيطالب (ع) فرمود : اي علي ، تو ولي [و سرپرست] مردم بعد از من هستي . كسي كه تو را پيروي كند براستي كه مرا پيروي كرده است و كسي كه تو را نافرماني كند براستي كه مرا نافرماني و معصيت كرده است. اثبات الهداة جلد 2 صفحه 147


 ابن عباس گويد : علي (ع) نزد پيامبر (ص) آمد و گفت : سلام بر تو اي رسول خدا. فرمود : و بر تو سلام اي اميرالمؤمنين و رحمت و بركات [الهي] بر تو باد - تا آنجا كه فرمود : - جبرئيل گفت : خداوند در جنگ بدر به من وحي كرد كه بر محمد (ص) فرود آيم و او را فرمان دهم كه اميرالمؤمنين علي بن ابيطالب (ع) را امر به جَوَلان ميان دو سپاه كند ، تا بدانجا كه خداوند او را در آسمان اميرالمؤمنين ناميد . پس تو اي علي ، امير آسمان و امير زميني ، امير گذشتگان و امير بازماندگاني ، پيش از تو اميري نيست و پس از تو نيز اميري نخواهد بود ؛ و كسي كه خدا او را بدين اسم نناميده است ، جايز نيست كه او را بدان اسم بنامند . اثبات الهداة جلد 2 صفحه 160


 ابن عباس گويد : به رسول خدا (ص) خبر رسيد كه گروهي از مردم قريش از نامگذاري علي (ع) به اميرالمؤمنين ناخشنودند . پس آن حضرت بر فراز منبر رفت وفرمود : اي گروه مردم ! همانا خداي صاحب عزت و جلال مرا به پيامبري شما برانگيخت و فرمانم داد كه علي (ع) را امير شما بگردانم . آگاه باشيد كسي كه من پيامبر او هستم علي امير اوست و اين اميري و زعامت را خداي عزوجل فرمان داده و مرا امر كرده است كه شما را به آن آگاه سازم تا [سخن] او را گوش فرا داريد و چون به شما دستوري داد از او فرمانبري كنيد و چون از چيزي شما را بازداشت از آن باز ايستيد . هوشيار باشيد ! مبادا كسي از شما در حيات و پس از وفات من در زعامت بر او تقدم جويد ، زيرا كه خداي تبارك و تعالي او را امير شما گردانيده و اميرالمؤمنين نامش نهاده و كسي را پيش از او بدين اسم نناميده است . من آنچه را كه درباره علي (ع) مأمور به ابلاغ آن بودم به شما رساندم . كسي كه درباره او مرا پيروي كند ، به تحقيق كه خدا را پيروي كرده است ، و كسي كه درباره او مرا نافرماني كند ، نافرماني خدای صاحب عزت و جلال را مرتكب شده است و عذري نزد خداي عزيز و شكوهمند ندارد و راه او به همانجا پايان می‌پذيرد كه خداي عزوجل در كتاب خود فرموده است : « كسي كه خدا و پيامبرش را نافرماني كند و از حدود او سركشي نمايد، وي را وارد آتشي مي‌سازد كه جاودانه در آن خواهد بود سوره نساء آیه 14.« امالي صدوق صفحه 332 – 333


 مفضل بن عمر گويد : امام صادق (ع) فرمود : خداوند براي مؤمن ضمانتي كرده است . گفتم : آن كدام است ؟ فرمود : ضمانت كرده است كه اگر اقرار كند به پروردگاري خداوند و پيامبري محمد (ص) و امامت علي (ع) ، و نيز آنچه بر او واجب ساخته است ادا كند ، او را در جوار خود جاي دهد. [مفضل] گويد : گفتم : به خدا سوگند اين بزرگداشتي است كه هيچ يك از بزرگداشتهاي آدميان به آن همانند نيست . سپس امام صادق (ع) فرمود : اندكي در عمل [توأم با ولايت] بكوشيد تا از نعمت فراوان بهره‌ مند شويد . امالي شيخ طوسي صفحه 158


 حضرت پيغمبر (ص) در ضمن حديثي فرمودند : جبرئيل نزد من آمد و گفت : اي محمد (ص) پروردگارت مي‌گويد : همانا علي بن ابيطالب (ع) وصي و جانشين تو بر خانواده و امت توست. او دوركننده [دشمنان اهل بيت (ع)] از حوض توست و او پرچمدار توست كه تو را به سوي بهشت مقدم مي‌دارد .امالي شيخ طوسی صفحه 190


 رسول خدا (ص) فرمود : خداوند از من پيماني برگرفت. گفتم : پروردگارا آن را برايم روشن كن ؟ گفت : گوش فرادار. گفتم : گوش فرا داشتم. گفت : اي محمد (ص) ، علي (ع) بعد از تو پرچمدار هدايت و امام دوستان من و نورافشان كساني است كه پيروي من كنند ؛ او همان كلمه‌اي است كه خداوند [ولايت] او را بر پارسايان واجب ساخته است. كسي كه او را دوست بدارد براستي كه مرا دوست داشته است و كسي كه به او دشمني ورزد براستي كه با من دشمني ورزيده است ؛ پس او را به اين [ويژگي] ها بشارت بده. امالي شيخ طوسي صفحه 245


 رسول خدا (ص) به فاطمه (س) فرمود : من تو را به همسري كسي درآوردم كه دانشش از همه افزون است و پيش از ديگران اسلام آورده است. خداوند به زمين توجهي كرد و از مردم آن ، پدرت را برگزيد و او را پيامبر قرار داد و در مرتبة دوم به آن توجهي كرد و از مردمِ آن ، شوهرت را برگزيد و او را جانشين [پيامبر] قرار داد - تا آنجا كه فرمود: - و او نخستين كسي است که به من ايمان آورده است و آخرين كسي است كه به پيمان با من پابرجاست، و او وصي من است و وارث اوصياء [پيامبران]. اثبات الهداة جلد 2 صفحه 123


 علي (ع) در حديثي از پيامبر اكرم (ص) نقل مي‌كند كه آن حضرت فرمود : تو وصي بعد از من در اداي وعده‌هايم هستي ، تو پيشواي امتم و برپادارنده داد ( عدالت ) در ميان رعيتم هستي. اثبات الهداة جلد 2 صفحه 148


 رسول خدا (ص) فرمود : [در معراج] مرا در آسمان سير دادند و از اين آسمان به آسمان بردند ، تا اينكه به سدرة ‌المنتهي رسيدم . چون در آنجا در برابر پروردگار عزيز و شكوهمندم قرار گرفتم ، به من گفت : اي محمد! گفتم : لبيك و سعديك اي پروردگارم. گفت : تو خلقم را آزمودي كداميك را بيش از همه مطيع خود يافتي ؟ گفتم: پروردگارا علي (ع) را. گفت : راست گفتي اي محمد ، آيا جانشيني براي خود برگفته‌اي كه [دين و امانات] تو را ادا كند و به بندگانم آنچه را كه از كتابم نمي‌دانند به آنها بياموزد ؟ گفتم : تو برايم برگزين كه گزينش تو برايم بهتر است. گفت : من علي (ع) را برايت برگزيدم ، او را جانشين و وصي خود برگزين ، زيرا كه من دانش و بردباري خود را به او بخشيدم و او به حقيقت اميرمؤمنان است ، و اين مقامي است كه هيچ كس از گذشتگان و آيندگان به آن دست نمي‌يابد. اي محمد ! علي پرچمدار هدايت است ، پيشواي هر كسي است كه از من پيروي كند ، او نورافشان دوستان من است و كلمه‌اي است كه بر پرهيزگاران [ولايت] او را واجب ساختم . كسي كه او را دوست بدارد براستي مرا دوست داشته و كسي كه به او دشمني ورزد براستي به من دشمني ورزيده است . او را - اي محمد - به اين [ويژگيها] بشارت بده ... اگر علي نبود ، نه حزب من شناخته مي‌شد و نه دوستانم و نه دوستان پيامبرانم. امالي شيخ طوسي صفحه 343 - 344


 علي (ع) فرمود : چون [اين آيه] فرود آمد « و بترسان خويشاوندان نزديكت سوره شعراء آیه 214» و عشيره مخلص خود را ، رسول خدا (ص) پسران عبدالمطلب را كه در آن هنگام چهل مرد بودند - با تقريب يك مرد بيشتر يا كمتر - فرا خواند و فرمود : كدام يك از شما [مي‌خواهد تا] برادر و وصي و وارث و وزير و جانشينم در ميان شما بعد از من باشد ؟ و اين را بر يكايك آن مردان عرضه كرد و همگي آنان [از اين دعوت پيامبر (ص)] سرباز زدند ، تا اينكه نوبت من فرا رسيد و گفتم : من اي رسول خدا. پس فرمود : اي پسران عبدالمطلب ! اين برادر و وارث و وصي و وزير و جانشين من در ميان شماست. سپس آن جمع برخاستند و به همديگر مي‌خنديدند و به ابوطالب (ع) مي‌گفتند : [ببين كه چگونه] تو را امر كرده است كه گوش به فرمان و پيرو اين نوجوان باشي ! علل‌الشرايع صفحه 170


 رسول خدا (ص) فرمود : اي علي ، تو برادر من و من برادر تو هستم . من برگزيده براي پيامبري و تو برگزيده براي امامت هستي . من صاحب تنزيل و تو صاحب تأويل [قرآن] هستي . من و تو دو پدر اين امتيم . اي علي ، تو وصي و جانشين و وزير و وارث و پدر فرزندانم هستي . شيعه تو شيعه من ، ياران تو ياران من ، دوستان تو دوستان من و دشمنان تو دشمنان من هستند . اي علي ، تو فردا [قيامت] بركنار حوض[كوثر] و در مقام محمود [مقام شفاعت] همراه من خواهي بود. تو پرچمدار من در آخرت هستي، همان گونه كه پرچمدار من در دنيايي . براستي كه دوستدار تو نيكبخت است و كسي كه با تو دشمني ورزد بدبخت. همانا فرشتگان، به خداوند - كه يادش مقدس است - به محبت و ولايت تو تقرب مي‌جويند. به خدا قسم دوستداران تو در آسمان بيش از دوستدارانت در زمين هستند. اي علي ، تو امين امتم و حجت خدا پس از من بر آنان هستي . سخنت سخن من، فرمانت فرمان من، پيروي از تو پيروي از من، نهي تو نهي من ، نافرماني تو نافرماني من ، حزب تو حزب من و حزب من حزب خداست ؛ و كسي كه به خدا و پيامبرش و ايمان‌آورندگان مهر ورزد ، [بداند كه] حزب خدا پيروزمندانند. امالي صدوق صفحه 272


 امام باقر (ع) فرمود : رسول خدا (ص) پيوسته احاديثي براي مردم در فضيلت وصيش [اميرالمؤمنين(ع)] بيان مي‌فرمود ، تا اينكه اين سوره [يعني سوره انشراح] نازل شد و بر آنان آشكارا [بر ولايت اميرالمؤمنين (ع)] احتجاج كرد، و اين به هنگامي بود كه رسول خدا (ص) از مرگ خويش آگاهي يافت. [خداي تعالي] فرمود : «فاذا فرغت فانصب». مي‌گويد: [اي پيامبر] چون [وظايف] پيامبري را به پايان بردي، پس از خويش علي (ع) را [به جانشيني خود] منصوب كن - و علي وصي توست - و آنان را آشكارا از برتري و فضيلت او آگاه ساز.پس رسول خدا در غدیر خم فرمود : كسي كه من مولاي اويم اين علي مولاي اوست. و فرمود: خدايا دوستدار او را دوست بدار و كسي را كه با او دشمني مي‌ورزد دشمن بدار، ياور او را يار باش و كسي كه او را واگذارد و از ياريش روي برتابد او را واگذار. و اين را سه مرتبه فرمود. تفسير فرات الكوفي صفحه 574


 رسول خدا (ص) فرمود : اين علي بن ابيطالب (ع) است ؛ گوشتش از گوشت من و خونش از خون من است. [منزلت] او به من همانند منزلت هارون به موسي است، جز آن كه پس از من پيامبري نيست. و فرمود: اي ام سلمه، گواه باش و گوش فرادار! اين علي است ، اين اميرالمؤمنين و سرور مسلمانان است ، او جايگاه دانش من و در [علم] من است كه از آن بر من وارد مي‌شوند . او برادرم در دنيا و صاحب سرّ من در آخرت است كه در درجات والاي بهشت با من خواهد بود. كشف اليقين في فضائل اميرالمؤمنين (ع) صفحه 280


 رسول خدا (ص) فرمود : روز غديرخم برترين عيدهاي امت من است و آن روزي است كه خداي تعالي مرا فرمان داده است كه در آن روز برادرم علي‌بن‌ابيطالب (ع) را به پيشوايي امتم منصوب كنم ، تا پس از من به وسيله او هدايت يابند . و آن روزي است كه خداوند دين را كامل كرد و نعمت را بر امتم تمام ساخت و اسلام را [به عنوان] دين آنان پسنديد . سپس فرمود: اي گروه مردم ! علي از من است و من از علي هستم ، او از سرشت من خلق شده است و امام مردم بعد از من است و آنچه را كه از سنت من در آن اختلاف مي‌ ورزند برايشان آشكار مي‌سازد. او امير مؤمنان است ، پيشواي پيشاني‌سپيدان است ، رهبر مؤمنان است ، بهترين اوصيا [پيامبران] است ، همسر سرور زنان جهانيان است و پدر امامان هدايت‌يافته است. اي گروه مردم ! كسي كه علي(ع) را دوست بدارد دوستش مي‌دارم و كسي كه به علي (ع) كينه ورزد با او كينه مي‌ورزم، كسي كه با علي (ع) بپيوندد با او مي‌پيوندم ، كسي كه از علي(ع) پيوند بگسلد از او پيوند مي‌گسلم ، كسي كه به او جفا ورزد به او جفا مي‌كنم ، كسي كه به علي (ع) مهر ورزد به او مهر مي‌ورزم و كسي كه با علي(ع) دشمني كند با او دشمني مي‌كنم . اي مردم ! من شهر حكمتم و علي بن ابيطالب (ع) دَرِ آن است و به شهر جز از طريق دَرِ آن نمي‌توان وارد شد . دروغ مي‌گويد كسي كه پندارد مرا دوست مي‌دارد و به علي (ع) دشمني مي‌ورزد. اي گروه مردم ! قسم به آن كه مرا به پيامبري برانگيخت و مرا بر تمامي مردمان برگزيد، من علي (ع) را امام و راهنماي امتم قرار ندادم ، مگر اينكه خداوند او را در آسمان خود بلندآوازه ساخت و ولايتش را بر فرشتگان واجب كرد. امالي صدوق صفحه 109


الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِينًا سوره مائده آیه 3 ( امروز دینتان را برای شما به کمال آوردم ( دینتان را کامل کردم ) و نعمت خویش بر شما تمام کردم و اسلام را دین شما انتخاب کردم ) ابن مردویه از ابن عساکر از ابی سعید خدری نقل میکند که : همین که رسول الله (ص) در روز غدیر خم علی بن ابیطالب (ع) را منصوب نمود برای علی (ع) ندای ولایت سر داد و آنگاه جبرئیل نازل شد و آیه الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ .... را برای پیامبر آورد. درالمنثور سیوطی جلد 2 صفحه 259


الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِينًا سوره مائده آیه 3 ( امروز دینتان را برای شما به کمال آوردم ( دینتان را کامل کردم ) و نعمت خویش بر شما تمام کردم و اسلام را دین شما انتخاب کردم ) ابن مردویه از خطیب از ابن عساکر از ابی هریره نقل میکند که : در روز غدیر خم که هجدهم ماه ذی الحجه بود رسول خدا (ص) فرمود : من کنت مولاه فعلی مولاه ، سپس خداوند این آیه را نازل کرد.الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ. درالمنثور سیوطی جلد 2 صفحه 259
الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِينًا سوره مائده آیه 3 ( امروز دینتان را برای شما به کمال آوردم ( دینتان را کامل کردم ) و نعمت خویش بر شما تمام کردم و اسلام را دین شما انتخاب کردم ) ابن مردویه از ابی سعید خدری مثل روایت قبل را نقل میکند و می گوید آیه الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ نازل شد ، سپس پیامبر (ص) فرمود : بزرگ است خدا بر اکمال دین و اتمام نعمت و بزرگ است خدا که راضی به رسالتم و ولایت علی بن ابیطالب (ع) گردید. الغدیر جلد 1 صفحه 231


الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِينًا سوره مائده آیه 3 ( امروز دینتان را برای شما به کمال آوردم ( دینتان را کامل کردم ) و نعمت خویش بر شما تمام کردم و اسلام را دین شما انتخاب کردم )ابی هارون عبدی از ابی سعید خدری روایت کرده که پیغمبر (ص) روزی که مردم را به (( غدیر خم )) فرا خواند ، دستور داد ، خس و خاشاک زیر درخت را به کلی جاروب کردند این جریان ، روز پنجشنبه واقع شد که مردم را به سوی علی (ع) خواند و بازویش را گرفت و بلندش کرد تا بدانجا که مردم سپیدی زیر بغلش را دیدند و هنوز متفرق نشده بودند که این آیه نازل شد : (( الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِينًا سوره مائده آیه 3 )) و آنگاه رسول خدا (ص) فرمود : الله اکبر ! که خدا دین را کامل ساخت و نعمت را تمام کرد و پروردگار به رسالت من و ولایت علی (ع) رضایت داد و سپس فرمود : (( خدایا هرکه علی را دوست دارد ، دوستش دار و هرکه او را دشمن است دشمن دار ، هرکه او را یاری کند یاری کن و هرکه بخواهد او را براندازد او را برانداز )) حسان بن ثابت گفت : یا رسول الله اجازه میفرمایی که شعرهایی بگویم ؟ فرمود : بگو که خدا آنرا نازل میکند ( یا خدا به زبانت الهام میکند ) حسان بن ثابت برخاست و گفت : ای بزرگان قریش به دنبال بیانات رسول خدا (ص) در باب ولایت می گویم که : در روز غدیر پیغمبرشان ایشان را ندا کرد ، در خم و چقدر خوب ندای پیغمبر را می شنیدند ، که من مولا و ولی شما هستم ، آری ، مردم خود را به کوری نزدند و گفتند : خدای تو مولای ما و تو سرپرست مائی ، و هرگز این خلق از امر تو سرپیچی ندارند ، آنگاه پیغمبر (ص) به علی (ع) گفت : برخیز که من ، پسندیدم تو بعد از من امام و راهنما باشی ، پس هرکس من مولایش بوده ام این شخص سرپرست اوست ، پس شما یاران و دوستداران او باشید ، در اینجا دعا کرد که خدایا دوست او را دوست دار ، و هرکس با علی دشمنی ورزد دشمن بدار. الغدیر جلد 1 صفحه 232


الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِينًا سوره مائده آیه 3 ( امروز دینتان را برای شما به کمال آوردم ( دینتان را کامل کردم ) و نعمت خویش بر شما تمام کردم و اسلام را دین شما انتخاب کردم ) در امالی شیخ با اسناد خود از محمد بن جعفر بن محمد از پدرش حضرت صادق (ع) از حضرت امیرالمومنین (ع) روایت میکند که فرمود : از رسول خدا (ص) شنیدم که میفرمود : سازمان اسلام روی پنج خصلت است : بر شهادتین و قرینتین . به حضرت عرض کردند : شهادتین را فهمیدیم قرینتان چیست ؟ فرمود نماز و زکات که هیچکدام از این دو جز با دیگری پذیرفته نمیشود و روزه و حج خانه خدا برای همه کسانیکه توانایی داشته باشند و خدا اینها را با ولایت ختم کرده و این آیه را نازل فرموده : (( الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِينًا سوره مائده آیه 3 )) تفسیر المیزان جلد 5 صفحه 213


الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِينًا سوره مائده آیه 3 ( امروز دینتان را برای شما به کمال آوردم ( دینتان را کامل کردم ) و نعمت خویش بر شما تمام کردم و اسلام را دین شما انتخاب کردم ) از امامان باقر و صادق (ع) روایت است که این آیه ، هنگامی نازل گردید که پیامبر در روز غدیر خم ، در حین بازگشت از حجة الوداع ، علی (ع) را برای مردم پیشوا ساخت . میفرماید : آخرین امر واجبی که خداوند نازل فرمود ، همین است . بعد از آن دیگر ، فریضه ای نازل نشد. تفسیر مجمع البیان جلد 3 صفحه 159


الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِينًا سوره مائده آیه 3 ( امروز دینتان را برای شما به کمال آوردم ( دینتان را کامل کردم ) و نعمت خویش بر شما تمام کردم و اسلام را دین شما انتخاب کردم ) از امامان باقر و صادق (ع) روایت شده که فرمودند : آیه تبیلغ در روز غدیر نازل شد و نیز آیه (( الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ )) در روز غدیر خم نازل گردید.و آنگاه امام صادق (ع) فرمود : یعنی امروز کامل کردم دین شما به برپا داشتن احکام آن و کامل کردم نعمتم را بر شما به ولایت ما اهل بیت و معنای اینکه اسلام را برای شما رضا دادم تسلیم شدن نفس در برابر امر ما اهل بیت است. الغدیر جلد 1 صفحه 234


الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِينًا سوره مائده آیه 3 ( امروز دینتان را برای شما به کمال آوردم ( دینتان را کامل کردم ) و نعمت خویش بر شما تمام کردم و اسلام را دین شما انتخاب کردم ) ابن شوذب از مطر از ابن حوشب از ابی هریره از رسول خدا (ص) روایت کرده که فرمود : هرکس روز هجدهم ذی الحجه را روزه بگیرد ، برای او ثواب شصت ماه روزه را می نویسد یعنی همان روز غدیر خم ، روزی که پیامبر (ص) بازوی علی بن ابیطالب (ع) را گرفت و فرمود : آیا من سزاوارتر بر مومنین نیستم ؟ عرض کردند بلی ای رسول خدا.فرمود : هرکس من مولای او هستم از این پس علی نیز مولای اوست.عمر بن خطاب به نزد مولا علی (ع) آمد و گفت تبریک ای فرزند ابیطالب صبح کردی در حالی که مولای من و مولای هر مسلمان شده ای ، آنگاه پروردگار این آیه را نازل فرمود :(( الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الإِسْلاَمَ دِينًا سوره مائده آیه 3 )) الغدیر جلد 1 صفحه 233


يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنزِلَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ وَإِن لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللّهَ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ سوره مائده آیه 67 ( ای پیغمبر ، آنچه از پروردگارت به تو نازل شده ( به خلق ) برسان ، اگر نرسانی رسالت نکرده ای ، خدا تو را از شر مردم حفظ میکند ، که خدا گروه کافران را هدایت نمی کند ) از جابر بن عبدالله روایت شده که خدای تعالی پیامبر خود محمد (ص) را مامور کرد که علی (ع) را به عنوان علمیت در بین مردم نصب کرده مردم را به ولایت وی آگاهی دهد ، و از همین جهت رسول الله (ص) ترسید مردم متهمش ساخته و زبان به طعنش گشوده و بگویند : در بین مسلمانان علی را نامزد این منصب کرده است ، و لذا خدای تعالی این آیه را فرو فرستاد : (( يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ تا آخر آیه )) و رسول الله (ص) در روز غدیر خم به امر ولایت عهدی علی (ع) قیام نمود. تفسیر عیاشی جلد 1 صفحه 331


يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنزِلَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ وَإِن لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللّهَ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ سوره مائده آیه 67 ( ای پیغمبر ، آنچه از پروردگارت به تو نازل شده ( به خلق ) برسان ، اگر نرسانی رسالت نکرده ای ، خدا تو را از شر مردم حفظ میکند ، که خدا گروه کافران را هدایت نمی کند ) حافظ ابوسعید سجستانی با اسناد خود از طرق مختلف از ابن عباس نقل میکند که گفت : رسول الله (ص) مامور شد به ابلاغ ولایت علی (ع) که خداوند این آیه را نازل کرد " سوره مائده آیه 67 " همینکه روز غدیر خم شد حضرت محمد (ص) برخاست حمد و ثنای خدا نمود و فرمود : آیا من سزاوارتر بر شما از خودتان نیستم ؟ گفتند آری ای رسول خدا ؟ فرمود : پس هرکس من مولای اویم علی نیز مولای او خواهد بود. پروردگارا دوست بدار دوستان علی را و دشمن بدار دشمنان او را و یاری کن هرکس علی را یاری میکند و آبرو و عزت بده هرکس به او عزت و عظمت می دهد و اعانت کن هر کس که علی را اعانت مینماند. الغدیر جلد 1 صفحه 218


يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنزِلَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ وَإِن لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللّهَ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ سوره مائده آیه 67 ( ای پیغمبر ، آنچه از پروردگارت به تو نازل شده ( به خلق ) برسان ، اگر نرسانی رسالت نکرده ای ، خدا تو را از شر مردم حفظ میکند ، که خدا گروه کافران را هدایت نمی کند ) از حافظ ابوالقاسم از ابن عساکر شافعی به اسناد خود از ابی سعید خدری نقل میکنند که این آیه ( تبلیغ ) روز غدیر خم در شان علی بن ابیطالب (ع) نازل گردید. درالمنثورسیوطی جلد 2 صفحه 298


يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنزِلَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ وَإِن لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللّهَ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ سوره مائده آیه 67 ( ای پیغمبر ، آنچه از پروردگارت به تو نازل شده ( به خلق ) برسان ، اگر نرسانی رسالت نکرده ای ، خدا تو را از شر مردم حفظ میکند ، که خدا گروه کافران را هدایت نمی کند ) این آیه در فضیلت علی بن ابیطالب (ع) نازل شده و وقتی این آیه نازل شد رسول الله بازوی علی (ع) را گرفت و گفت (( من کنت مولاه فعلی مولاه اللهم وال من والاه و عاد من عاداه )) در این هنگام عمربن خطاب با علی (ع) ملاقات کرد و گفت : گوارا باد بر تو ای پسر ابیطالب ؟ صبح کردی در حالیکه مولای من و مولای هر مرد و زن مومن گردیدی.فخر رازی می گوید این گفته ابن عباس ، براء بن عازب و محمد بن علی میباشد. تفسیر فخر رازی جلد 3 صفحه 636


يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنزِلَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ وَإِن لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللّهَ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ سوره مائده آیه 67 ( ای پیغمبر ، آنچه از پروردگارت به تو نازل شده ( به خلق ) برسان ، اگر نرسانی رسالت نکرده ای ، خدا تو را از شر مردم حفظ میکند ، که خدا گروه کافران را هدایت نمی کند ) محمد عبده در تفسیر خود می گوید از ابن ابی حاتم از ابن مردویه از ابن عساکر از ابی سعید خدری روایت شده که : آیه تبلیغ در روز غدیر خم در شان علی بن ابیطالب (ع) نازل گردیده است. تفسیر المنار جلد 6 صفحه 463


يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنزِلَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ وَإِن لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللّهَ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ سوره مائده آیه 67 ( ای پیغمبر ، آنچه از پروردگارت به تو نازل شده ( به خلق ) برسان ، اگر نرسانی رسالت نکرده ای ، خدا تو را از شر مردم حفظ میکند ، که خدا گروه کافران را هدایت نمی کند ) رسول خدا (ص) در بخشی از خطبه غدیریه چنین فرمود : از جانب پروردگار به من ابلاغ شده که اگر آنچه به او دستور داده شده به مردم نرسانم رسالتم را انجام نداده ام و خداوند ضمانت فرمود که مرا از حوادث ( احتمالی ) حفظ فرماید ، که او کافی و کریم است.آن چیزی که به من وحی شده این است : بسم الله الرحمن الرحیم یا ایها الرسول بلغ ما انزل الیک من ربک فی علی صلوات الله و سلامه علیه و ان لم تفعل فما بلغت رسالته و الله یعصمک من الناس.بنام خداوند بخشاینده و مهربان ، ای پیامبر ، آنچه از پروردگارت درباره علی بن ابیطالب (ع) به تو نازل شده به خلق برسان و اگر نکنی رسالت نکرده ای و خدا تو را از مردم حفظ میکند. ای مردم من در تبلیغ این امر مهم کوتاهی نکردم ، سبب نزول این آیه را برای شما بیان نمایم که بارها جبرئیل بر من وارد شد و پیغام پروردگار را رسانید که در این مکان معین آن پیام را برسانم صاحب هر نژاد بداند که علی بن ابیطالب (ع) برادر من و وصی و جانشین من است او امام بعد از من و منزله من همانند هارون در کنار موسی است مگر آنکه علی بعد از من پیامبر نیست بلکه او سرپرست شما بعد از خدا و رسول میباشد. تفسیر صافی صفحه 155


يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنزِلَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ وَإِن لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللّهَ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ سوره مائده آیه 67 ( ای پیغمبر ، آنچه از پروردگارت به تو نازل شده ( به خلق ) برسان ، اگر نرسانی رسالت نکرده ای ، خدا تو را از شر مردم حفظ میکند ، که خدا گروه کافران را هدایت نمی کند ) مولای متقیان علی (ع) در احتجاج خود با ابوبکر فرمود : تو را به خدا قسم می دهم آیا من مولای تو و هر مسلمان بنا بر حدیث پیامبر در روز غدیر هستم یا تو ؟ گفت : بلی البته شما !! احتجاج طبرسی جلد 1 صفحه 160


يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنزِلَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ وَإِن لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللّهَ لاَ يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ سوره مائده آیه 67 ( ای پیغمبر ، آنچه از پروردگارت به تو نازل شده ( به خلق ) برسان ، اگر نرسانی رسالت نکرده ای ، خدا تو را از شر مردم حفظ میکند ، که خدا گروه کافران را هدایت نمی کند ) ابی الجارود از امام باقر (ع) روایت میکند که فرمود : وقتی خدای تعالی آیه " 67 سوره مائده " را بر نبی خود نازل فرمود ، رسول الله (ص) دست علی (ع) را در دست گرفته آنگاه فرمود : ای مردم هیچکدام از انبیائی که قبل از من مبعوث شدند جز چنین نبود که پس از مدتی زندگی دعوت خدای را اجابت کرده و رخت به سرای دیگر کشیدند و من نیز در این نزدیکی ها پذیرفته آن دعوت خواهم شد. ای مردم من به نوبه خود مسئولم و شما هم به نوبه خود مسئولید ، آن روزی که از شما بپرسند حال مرا چه خواهید گفت ؟ همگی عرض کردند : ما شهادت می دهیم که تو وظیفه تبلیغی خود را انجام دادی ، خداوند با بهترین جزایی که به پیامبران مرسل داده است جزایت دهد ، آن حضرت به خدای خود عرض کرد : پروردگارا تو بر شهادت اینها شاهد باش ، آنگاه روی به مردم کرده و فرمود : ای گروه مسلمین که در اینجا حضور دارید می باید غایبین را به ماجرا خبر دهید که من اینک به عموم مسلمین روی زمین و گروندگان به دین اسلام وصیت میکنم به ولایت علی (ع) ، با خبر باشید که ولایت علی ولایت من است و این عهدی است که خداوند به من سپرده بود ، و به من دستور داده بود که آنرا به شما ابلاغ کنم ، آنگاه سه مرتبه فرمود آیا همه شنیدید ، در آن میان یکی عرض کرد : آری به خوبی شنیدیم یا رسول الله (ص). تفسیر المیزان جلد 6 صفحه 55


عمار بن حریز گوید : روز هیجدهم ماه ذیحجه خدمت امام صادق (ع) رسیدم و آن حضرت را روزه یافتم ، امام به من فرمود : امروز ، روز بزرگی است ، خداوند به آن عظمت داده و آن روز دین مومنان را کامل ساخت و نعمت را بر آنان تمام نمود و عهد و پیمان قبلی را تجدید کرد. مصباح المتهجد